[Science news] - Amanita bweyeyensis, een nieuwe Afrikaanse tropische paddenstoel met dodelijke verwanten

Tijdens een inzamelexpeditie in Rwanda verbaasde Jérôme Degreef zich erover dat de mensen daar enorme hoeveelheden paddenstoelen van het geslacht Amanita plukten en aten zonder ziek te zijn. Het genus omvat meer dan 500 soorten. Vele zijn eetbaar, maar andere, zoals de groene knolamaniet (Amanita phalloides) van de sectie Phalloideae, zijn berucht omwille van hun dodelijke giftigheid.

 


Onderzoekers van de Plantentuin verzamelden monsters in Rwanda, Burundi en Tanzania. Gebaseerd op de morfologische en DNA sequentiegegevens, beschreven ze een nieuwe soort, die ze Amanita bweyeyensis noemden naar het dorp Bweyeye waar inwoners de paddenstoel eten.

 


De paddenstoelen in de sectie Phalloideae bevatten meestal krachtige gifstoffen, maar bij A. bweyeyensis toonden de chemische analyses geen gifstoffen aan. Dit bevestigt de visie van de lokale bevolking over hun eetbaarheid. Niettemin toonde de moleculaire analyse van dezelfde monsters de aanwezigheid aan van de genensequentiecode van het phallotoxine phallacidin (PHA gen). Bij andere Amanita-soorten zijn de genen voor amatoxines en phallotoxines enkel gevonden bij soorten die deze stoffen produceren. Het is de eerste keer dat de aanwezigheid van tenminste een van deze genen bevestigd werd voor een soort die de mogelijkheid om deze toxines te produceren lijkt te missen (of verloren heeft).

 


Het ontbreken van de toxines kan een gevolg zijn van een gewijzigde genexpressie onder invloed van milieu en klimaat. Dit betekent dat A. bweyeyensis wel degelijk het potentieel heeft om dodelijk giftig te zijn.

 

Onderzoeksdocument in open access op https://mycokeys.pensoft.net/article/34560/


 

Een filmpje op YouTube [https://youtu.be/PtjRvTmg3GY] toont de ontdekking van veldwerk tot labo.