[Science News] – De Semoisvallei onthult een uitzonderlijke diversiteit aan korstmossen
In het kader van een opdracht van Parc national de la Vallée de la Semois, heeft Damien Ertz, onderzoeker bij Plantentuin Meise, tussen 2024 en 2025 een uitgebreide inventarisatie van korstmossen uitgevoerd. Deze studie omvatte 35 rotspartijen verspreid over de gemeenten Bertrix, Bouillon, Chiny, Florenville, Herbeumont en Vresse-sur-Semois. Het doel was de rijkdom aan korstmossen van deze sites, die zich vaak in het hart van oude bossen bevinden, te evalueren, en te bevestigen dat de regio inderdaad een belangrijke bron van biodiversiteit is.
In totaal werden 465 soorten geteld, waaronder 397 korstmossen, 59 lichenicole schimmels (die op korstmossen leven) en 9 'semi-korstmossen '. Om zo’n precisie te bereiken, werd een nauwgezette methodologie toegepast: het gedetailleerde onderzoek van 542 bomen en de analyse van 1 754 quadranten op rotswanden. Deze aanpak leidde tot de identificatie van 17 korstmossoorten en 8 lichenicole schimmels die nieuw zijn voor België.
De belangrijkste ontdekking van deze opdracht is zonder twijfel een voor de wetenschap nieuwe schimmelsoort: Talpapellis chlorinae. Daarnaast heeft de inventarisatie geleid tot het terugvinden van macrokorstmossen die men als verdwenen van het nationale grondgebied beschouwde, zoals Fuscopannaria mediterranea en verschillende soorten van het geslacht Usnea. Deze ontdekkingen benadrukken de unieke erfgoedwaarde van de leisteenwanden en de esdoornbossen in de ravijnen in de vallei.
De Semoisvallei herbergt natuurparels van nationale klasse, zo blijkt uit recent onderzoek. Vooral de Rots Lecomte en de Rots Génifa zijn zo rijk aan biodiversiteit dat er een officieel voorstel ligt om ze te beschermen als natuurreservaat. Op maar liefst twaalf plekken in de vallei werden meer dan 120 verschillende soorten korstmossen geteld. Voor kenners is dit een spectaculair cijfer: het bewijst dat de rotsen in deze regio van levensbelang zijn voor de overleving van de korstmossen in heel België.
Niet alleen de rotsen, maar ook de oude bossen spelen een hoofdrol bendrukt de studie. Onderzoekers vonden er uiterst zeldzame soorten, zoals Biatora veteranorum op dood hout en de zeer zeldzame Thelotrema suecicum. Deze kleine, onopvallende organismen vertellen ons een groot verhaal: ze groeien alleen op plekken waar de natuur al heel lang ongestoord haar gang kan gaan. Ze zijn het levende bewijs van een gezond ecosysteem.
Deze inventarisatie toont aan dat de Semoisvallei een nog grotendeels onbekend natuurlijk erfgoed herbergt. Om deze rijkdom te behouden, is het cruciaal om de rotsen te beschermen en dood hout in de bossen te laten liggen; het is essentieel voor de bescherming voor deze unieke biodiversiteit.
> Het volledige rapport is beschikbaar op de website van het Nationaal Park.