Kiezelwieren, kunst in een doosje van natuur

Minuscuul kleine kunstwerken uitvergroot
29 jun
-
1 dec
  • za 29 jun - zo 1 dec
    Kasteel Van Bouchout

Kiezelwieren zijn microscopisch kleine, eencellige wiertjes. Ze beschermen hun fragiele celinhoud door twee externe kiezelschaaltjes opgebouwd uit siliciumdioxide die als een kaasdoosje mooi in elkaar passen. De meeste kiezelwieren zijn niet groter dan een tiende of zelfs maar een honderdste van een millimeter maar vormen toch een zeer belangrijke schakel in de voedselketen. Kiezelwieren in rivieren en oceanen fixeren de helft tot twee derde van de atmosferische CO2 door hun fotosynthese, waarbij ze tegelijkertijd ook bijna 20% van alle zuurstof wereldwijd produceren.


Elke soort heeft een uniek patroon op zijn schaaltjes die de identificatie van de soort vergemakkelijken. De tekening, bestaande uit een prachtige combinatie van lijntjes en puntjes, geeft deze kiezelwieren de allure van echte, minuscuul kleine, kunstwerken. De tentoonstelling “Kiezelwieren, kunst in een doosje van natuur” neemt deze schaaltjes als uitgangspunt. Met verschillende materialen – keramiek, aquarelkunst, fotografie en drukkunst – wordt de vorm en de structuur van kiezelwieren centraal gesteld.


Prof. Dr. Bart Van de Vijver, als onderzoeker verbonden aan de Plantentuin Meise en de Universiteit Antwerpen, is de curator van deze tentoonstelling. Hij bracht 4 kunstenaars en 2 fotografen samen rond het idee om kiezelwieren als kunstobject te gebruiken. Zelf leverde hij enkele schitterende foto’s van kiezelwierschaaltjes gemaakt met behulp van een raster elektronenmicroscoop.


Maarten Vanden Eynde is een Vlaamse kunstenaar die woont en werkt in Brussel en Saint-Mihiel (Frankrijk). Zijn 5-meter grote werk, The Power of None, stelt op een veelzijdige manier de hedendaagse impact van silicium op het dagelijks leven voor. Foto’s van diatomeeën, gefotografeerd uit een historisch microscopie preparaat werden met behulp van gespecialiseerde druktechnieken overgebracht op grote siliciumschijven, die opgesteld werden als zonnepanelen rond een centraal silicium brein.


De Nederlandse kunstenares Riet Bakker maakt organisch abstracte keramiek van steengoed-klei met een strakke vormgeving en veel oog voor detail. Het is geïnspireerd op het architecturale aspect van vormen uit de natuur en de dynamiek van groei en beweging van (micro-)organismen. Voor de tentoonstelling maakte zij een reeks van diatomeeën-keramiek gebaseerd op foto’s van onder andere Bart Van de Vijver.


Ook de jonge française Marine Coutelas tracht met keramiek de natuur vorm te geven. Ze is vooral geïnteresseerd in de vorm en anatomie van planten die ze weergeeft in grote, vaak complexe composities van plantenbladeren en schelpen in plaaster en keramiek.


Prof. Dr. Martyn Kelly is een Engelse wetenschapper die levensgemeenschappen van kiezelwieren tracht weer te geven in aquarellen. Zijn werken nemen ons mee in de zeer gevarieerde onderwaterwereld van rivieren en meren die vaak veel diverser en rijker zijn dan je op het eerste zicht zou denken.


Tenslotte leverde Jef Schoors van het Koninklijk Antwerps Genootschap voor Micrografie, een vijftal lichtmicroscopische opnames van kiezelwieren uit zogenaamde historische salonpreparaten afkomstig uit de beroemde Van Heurck verzameling die in de Plantentuin Meise wordt bewaard.


Voor meer info: Bart Van de Vijver (Plantentuin Meise, 0032 2 260 09 41, bart.vandevijver@plantentuinmeise.be)


 

Bekijk onze thema's